Praktijk

Bewoners beslissen mee over aanpak renovatie flats in de Bilt

Woningstichting SSW liet huurders meebeslissen over de ingrijpende renovatie van de twee flats waarin zij wonen. De bewoners besloten samen met de woningcorporatie welk bedrijf de klus mocht uitvoeren. Huurders en corporatie kozen voor energiezuinig: na de renovatie zijn 28 woningen in het ene flatgebouw volledig energieneutraal (nul-op-de-meter) en hebben de 36 woningen in het andere energielabel A++. Sylvia Janssen-Berghoef van SSW begeleidde de bewoners.

Hoe hebben jullie de bewoners erbij betrokken?
‘We zijn begonnen met bewoners rechtstreeks naar hun wensen te vragen. Wat vinden zij fijn in hun huis en waarover zijn ze minder tevreden? Tocht bleek bijvoorbeeld een probleem. Ook wilden de bewoners graag meer licht in de woningen en openbare ruimten. Dit past helemaal bij de open en betrokken sfeer tussen de huurders, waarvan sommigen hier al bijna 30 jaar wonen. Vervolgens hebben we in grote lijnen opgeschreven waar de flats na de renovatie aan moeten voldoen. Hoe energiezuinig moeten ze worden? We hebben dus geen traditionele, volledig uitgewerkte opdracht voor een aannemer en uitvoerders gemaakt. Zo daagden we bouwbedrijven uit slimme oplossingen voor de flats te vinden.’
 
Hoe zien de woningen er nu uit?
‘Beide flatgebouwen hadden energielabel F. Nu is de ene flat energieneutraal dankzij driedubbelglas, een dikke jas van isolatie, zonnepanelen en zonneboilers op het dak en een zeer efficiënte opwekking van elektriciteit voor de collectieve warmtepomp. Het is de tweede energieneutrale flat in Nederland. Voor de andere flat was de investering naar nul-op-de-meter helaas niet haalbaar. Deze woningen hebben nu een energielabel A++. Hier is onder meer gevel-, vloer- en wandisolatie toegepast en de woningen hebben nieuwe kozijnen met HR++ glas, ventilatie met warmteterugwinning en individuele cv-ketels.’

Hoe zijn de bewoners bij de selectie van de uitvoerende bedrijven betrokken?
‘In beide flats is een klankbordgroep van zes bewoners opgericht. Aanvankelijk wisten die bewoners vrijwel niets over verduurzaming. Naarmate we verder kwamen in het keuzeproces van de marktpartijen, werden de bewoners steeds kundiger. Ze deden ook zelfstudie. We zijn gestart met negen aanbieders. Bij de diverse selectiegesprekken waren de leden van de klankbordgroepen ook steeds aanwezig. De uiteindelijke selectie van de uitvoerende partij hebben we weer met alle bewoners samen gedaan. Daarvoor organiseerden we een geslaagde bijeenkomst in het lokale theater.’

Hoe zijn de bewoners tijdens de renovatie begeleid?
‘Intensief. Dat was ook een belangrijke voorwaarde die bewoners en SSW hanteerden bij het kiezen van de uitvoerende marktpartij. Gedurende de hele renovatie konden bewoners terecht bij bewonersbegeleiders van de uitvoerder die dagelijks op de bouw aanwezig waren. Voor vragen en ondersteuning op technisch en sociaal gebied. Zoals: "Wanneer kan ik weer douchen" en "Wanneer kan ik mijn balkon weer gebruiken"? Daarnaast konden ze ook altijd een woonconsulent van SSW raadplegen.’

En nu de renovatie klaar is? Gaan jullie door met het begeleiden van de bewoners?
‘Dat blijven we zeker doen. We gaan samen met de uitvoerder nog een aantal bewonersbijeenkomsten organiseren om te horen of de bewoners nu inderdaad comfortabeler wonen en of er nog knelpunten zijn. Ook volgen we of hun energielasten daadwerkelijk verminderen. Dat is immers het doel van deze renovatie. Dat vraagt van bewoners wel een gedragsverandering. Daarvoor hebben wij een Handboek gemaakt over alles wat er komt kijken bij het wonen in een nul-op-de-meterwoning of een A++ woning. Met onder andere nuttige richtlijnen voor koken, stoken en ventileren.’

Bekijk hier een filmpje over de renovatie van de beide flats in De Bilt. Het Handboek is op te vragen bij Marieke Overeem, strategisch communicatieadviseur Woonstichting SSW, m.overeem@ssw.nl.
 
In het dossier Opdrachtgeverschap vindt u meer informatie over vernieuwende vormen van opdrachtgeverschap.