Evenement

‘Gebiedsgerichte aanpak om nieuwbouw en verduurzaming te versnellen’

Om de nieuwbouwproductie in Nederland serieus te versnellen moeten we opschalen. Met alle partijen en in nieuwe vormen van samenwerking. Alleen met een grootschalige aanpak kunnen innovaties voor verduurzaming betaalbaar worden. Misschien kan dat het best met een gebiedsgerichte aanpak in wijken of gemeenten. Dat zijn de conclusies van een stakeholdersgesprek met allerlei partijen dat Aedes op 22 november 2017 in Den Haag organiseerde.

Werkbezoek Moerwijk
Vooraf loopt een bont gezelschap door de Haagse Moerwijk: bestuurders van bouwbedrijven en woningcorporaties, ambtenaren, belangenbehartigers, Tweede Kamerleden, gedeputeerden, wethouders en een enkele wetenschapper. Zij bezoeken de 223 net-naoorlogse portiekflats aan de Nettelhorststraat die BAM voor woningcorporatie Staedion renoveerde en van energielabel E naar A bracht, als onderdeel van een grootschalig stadsvernieuwingsproject. Staedion-bestuursvoorzitter Willem Krzeszewski licht toe: ‘Een investering van 65.000 euro per woning, die we niet terugverdienen, want we houden deze huren laag. Dat kan natuurlijk niet overal. Voor Moerwijk is het essentieel ook bij te bouwen om segregatie tegen te gaan. De nieuwbouwwoningen worden wat hoger in huur.’

Van belemmeringen naar oplossingen
Vervolgens gaan de 40 beslissers in gesprek in buurtcentrum Hart van Moerwijk. Hoofdvragen:  Wat is er nodig om de nieuwbouwproductie te versnellen en vergroten? En hoe zorgen we dat de woningvoorraad in 2050 CO2-neutraal is? Belemmeringen komen makkelijk op tafel: bouwlocaties, grondprijzen, belastingen, markttoets, regels, parkeernormen, vergunningverlening. En niet te vergeten: vleermuizen. Maar de regel van het gesprek is er ook oplossingen en ideeën bij te leveren. 

Partnerschappen
Gaande het gesprek komen die. En partijen vinden elkaar. Marien de Langen van woningcorporatie Stadgenoot: ‘Vroeger was het: de bouwers zijn voor de stenen, de corporaties voor de mensen. Nu verbinden we dat veel meer.’ Ook Jop van Zomeren van ERA Contour merkt dat: ‘Corporaties vragen steeds meer het contact met huurders erbij te doen. Daar wordt het alleen maar interessanter van. En dan kan het efficiënter en sneller.’ Het belang van huurders en leefbaarheid in de wijk wordt zo een gesprek tussen meer partijen.
Volgens Erik Jan van Kempen, directeur Woningmarkt op het ministerie van BZK, liggen er nu kansen voor nieuwe partnerschappen: ‘Het regeerakkoord biedt ruimte en ik proef dat ook bij de nieuwe minister. En wonen, bouwen en ruimtelijke ordening zitten weer bij één ministerie.’

Grootschaligheid nodig
Bouwagenda-voorzitter Bernhard Wientjes is overtuigd dat alleen bij een grootschalige aanpak de enorme verduurzamingsopgave mogelijk is: ‘We hebben nog 33 jaar voor 2050 en moeten 100.000 woningen per jaar doen. Dus moet je grootschalige innovaties uit de industrie toepassen, alleen dan kan de prijs echt omlaag. Dus op dat niveau moeten we plannen maken. Zowel voor nieuwbouw als voor bestaande woningen. Het is én - én.’

Gebiedsgerichte aanpak
Eerste ideeën voor opschaling zijn er al, vertelt Aedes-voorzitter Marnix Norder: ‘We spraken er onlangs bij overleg over de Bouwagenda over: hoe brengen we nieuwbouw en verduurzaming bij elkaar? Kan dat gebiedsgericht? Laat eens in pakweg 100 wijken of gemeenten alle partijen bij elkaar komen en samen een plan maken. Gemeenten, corporaties, particulieren, bouwers, energiebedrijven, beleggers, banken, huurders; noem maar op. Samen aan de slag gaan en dan zien wat je tegen komt. Zoals wij vandaag samen nadenken. Ik vind dat super, het is ook wel eens anders geweest.’

Aanwezigen
Bouw en Vastgoed Bernard Wientjes en Joris van de Heuvel (De Bouwagenda)• Piet Adema (NVB Bouw) • Ben Bergsma (Van Wijnen) • Dick Boelen (Dura Vermeer) • Anne van Eldonk (Fakton) • Peter van der Gugten (Heijmans) • Piet van Hoeven (VolkerWessels) • Patrick Joosen (BPD) • Martijn van der Knaap (BAM ) • Jop van Zomeren (ERA Contour) Brancheorganisaties Maxime Verhagen (Bouwend Nederland) • Frank van Blokland (IVBN) • Jan Fokkema (NEPROM) • Guust Linders (VNG) • Ronald Paping (Woonbond) • Marnix Norder en Jeroen Pepers (Aedes) • Nico Rietdijk (NVB Bouw) • Marc Breij (WSW) • Ton Selten (Woonbond) Politici Sandra Beckerman (Tweede Kamer SP) • Joke Geldhof (Gedeputeerde Noord Holland) • Fleur Imming (Wethouder Amersfoort) • Taco Kuiper (wethouder Zoetermeer) • Linda Voortman (Tweede Kamer GroenLinks) Woningcorporaties Willem Krzeszewski (Staedion) • Marien de Langen (Stadgenoot) • Arjan Schakenbos (Vestia) • Bert Wijbenga (Woonbron) • Dirk-Jan van der Zeep (Portaal) Ministerie Erik-Jan van Kempen (BZK) Wetenschap Peter Boelhouwer (TU Delft)