Veelbelovend EU-project biedt Area kansen

Europa heeft diverse fondsen om woningen te verduurzamen. Het fonds Horizon 2020 richt zich specifiek op innovatie. Dit fonds financiert ook het project Syn.ikia, dat in vier landen een demoproject doet met energieneutrale wijken. Area in Uden is trots dat het een van die vier projecten mag realiseren, vertelt projectmanager Thijs van den Oord.

In Nederland beschikken we volop over technieken en kennis om woningen energieneutraal te bouwen. De vervolgvraag is hoe we tijdelijke overcapaciteit aan lokaal opgewekte zonne-energie efficiënt kunnen benutten. Dat is de opdracht in het demoproject. Bijvoorbeeld door een naastgelegen gebouw van energie te voorzien, of de energie uit zonnepanelen opslaan. Dat kan bovendien de piekbelasting van de wijk op het energienet ontlasten. Thijs: ‘Van een gebouwgerichte aanpak naar een wijkgerichte aanpak: dat klinkt logisch, maar is complex.’

Hoe wordt dit op Europees niveau aangepakt?
Syn.ikia is een zogenoemd Horizon 2020-project uit een grootschalige innovatieregeling van de Europese Commissie. Het is een demonstratie van wat mogelijk is, daarom noemen we het demoprojecten en geen pilots. In vier klimaatzones - Noorwegen, Nederland, Oostenrijk en Spanje - wordt één demoproject gerealiseerd in een wijk. Allemaal met een eigen ontwikkelaar en specialisten. In deze ketenaanpak leren we van elkaar, met als ultiem doel: opschalen naar nieuwe wijken.’

Hoe raakte Area betrokken?
‘Housing Europe vroeg ons mee te doen. We schreven mee aan het projectvoorstel en eind 2019 werd de subsidie toegekend. Een Noorse Technische Universiteit (NTNU) is kartrekker, wij stellen een nieuwbouwproject beschikbaar en TNO is onze Nederlandse kennispartner en adviseur.’

Waar staan jullie nu?
‘Het project duurt vier jaar, van verkenning tot implementatie en monitoring. Wij gaan ons tweede jaar in en er wordt nu gegraven voor de fundering. De ontwikkelende aannemer Hendriks Coppelmans heeft de installaties verwerkt, zoals zonnepanelen, warmtepomp, ventilatiesystemen en isolatie. Ook worden sensoren in de woningen geplaatst. Met behulp van de predictive twins die TNO ontwikkelt, en sensordata, onderzoeken we vervolgens hoe we de energie in de woning zo efficiënt mogelijk kunnen inzetten. In overleg met fabrikant Itho sleutelen we aan de instellingen van de warmtepomp in combinatie met weersvoorspellingen en kijken we bijvoorbeeld wat het meest efficiënte moment is om de boiler te vullen.’

Wat vraagt het van jou?
‘Als projectleider ben ik een dag per week met dit project bezig. Daarbij krijg ik hulp van twee collega’s. Ik maak de link tussen kennisinnovatie en de praktijk. Een van de collega’s zal straks het bewonersaspect oppakken: zorgen dat bewoners zich bewust worden van de mogelijkheden van het gebouw en hen helpen efficiënt om te gaan met energie. Het is prima te doen en geeft veel energie. TNO doet veel en we krijgen hulp van bijvoorbeeld Buildings Performance Institute Europe op het gebied van Europese regelgeving.’

Welke voordelen brengt het Area?
‘Bij Area kijken we altijd hoe we ons kunnen onderscheiden op het gebied van duurzaamheid en innovatie. Dit project geeft ons een kennisvoorsprong. De technieken die we nu uitdenken en in de praktijk brengen, kunnen we in een volgend project zo toepassen. Het is heel interessant om kennis en ervaringen met Europese collega’s te delen. Zonder dat het ons dus al te veel kost, want de tijd die we erin steken is gesubsidieerd.’

Je kunt het project volgen via Twitter en LinkedIn.