Praktijk

Onverwacht huisbezoek doorbreekt schaamte voor schulden

Het gaat even niet lekker, moeder is ziek, het huishouden blijft liggen en de huur blijft onbetaald. Binnen twee weken staat er iemand van Vroeg Eropaf voor de deur. Dan blijkt dat het gezin al jaren schippert en schuift met geld, maar uit schaamte voor de omgeving er niets van liet blijken. ‘Samen kijken we waar het door komt, stellen we een plan op en gaan aan de slag’, zegt Marjolein Godefroy van welzijnsorganisatie Trema.

Voor Vroeg Eropaf gaat zij met een collega op huisbezoek in het Land van Heusden en Altena mede in opdracht van woningcorporaties Woonline, Woonservice Meander en Land van Altena.  Ze komen in de kernen Aalburg, Woudrichem en Werkendam bij huurders die in de financiële problemen zitten. In het werkgebied heerst een stevige dorpscultuur van ons kent ons. ‘We krijgen vaak het verzoek om binnen even verder te praten, uit angst dat iemand het gesprek hoort. Dit gezin is er nog niet uit, maar blij met de hulp en samen hebben we al een plan gemaakt om uit de schulden te komen’, aldus Godefroy.

Ontkennen
Dat is niet altijd het geval. Sommige mensen ontkennen problemen, of weigeren hulp. In andere gevallen treffen ze bewoners niet thuis. In dat geval doen ze een kaartje in de bus en dat leidt meestal tot betaling van de huur. ‘Op het kaartje staat dat wij zijn langs geweest vanwege een huurachterstand en dat ze ons eventueel kunnen bellen. Vaak betalen de mensen dan meteen. Bellen doen ze eigenlijk nooit’, zegt Godefroy.

Aan de slag
De deelnemende woningcorporaties zijn in november met de Vroeg Eropaf aanpak begonnen. Als iemand twee maanden huurachterstand heeft, gaan de Vroeg Eropafmensen ermee aan de slag. ‘Voor veel van deze mensen is het vaak moeilijk om hulp te accepteren. Liever houden ze de hulpverleners buiten de deur. Een groot deel van de mensen die een huurachterstand hebben, heeft geen financiële buffer en komt bij onverwachte kosten direct in problemen’, zegt Tatjana Veenstra van Woonlinie.

Samenwerking
Daarom kozen de woningcorporaties voor een samenwerking met Vroeg Eropaf zoals in Amsterdam. ‘Eerst gingen we zelf op huisbezoek en schakelden dan hulp in. Voordat de hulpverlening binnen is, ben je al gauw twee maanden verder. Het is belangrijk dat de juiste personen op het juiste moment achter de voordeur komen’, aldus Veenstra. De situatie is nu sneller inzichtelijk. Binnen twee weken komt een maatschappelijk werker met financiële kennis op huisbezoek, overdag, in het weekend of ’s avonds. Die kijkt in eerste instantie of de huurder met een snelle oplossing geholpen is, bijvoorbeeld door het aanvragen van toeslagen zoals huur- of zorgtoeslag. Als de problemen groter blijken te zijn, dan ligt er binnen 28 dagen een plan van aanpak.

Resultaten
De eerste resultaten zijn inmiddels binnen. Bij Woonlinie betekent dat dat 75 procent nog niet eerder in beeld was. Dat wil niet zeggen dat iedereen hulp aanvaardt. Dat merken ze ook bij woningcorporatie Land van Altena. ‘We zijn nu sneller ter plekke en hebben een heel arsenaal aan middelen, maar toch zijn er mensen die de boot afhouden. Van de tien hulptrajecten lukken er acht’, zegt Gerda van Pelt van Land van Altena. ‘Wij zijn wel blij met Vroeg Eropaf omdat het bij de huurders die mee willen werken, snel tot een betalingsregeling komt. Eén van de voordelen is ook dat ook buiten kantoortijden afspraken worden gemaakt om met de huurders om tafel te gaan zitten. We hopen dat de drempel om hulp in te roepen als men met schulden zit uiteindelijk eens lager zal gaan worden. Het blijft een uitdrukking waar iedereen het mee eens is: ‘je kop in het zand steken lost niets op’, maar jammer genoeg zijn er mensen die dit wel blijven doen’, aldus Van Pelt.