Aedes: Huurtoeslag is verantwoordelijkheid rijksoverheid

De huurtoeslag is onmisbaar voor vele huurders. De verantwoordelijkheid voor deze inkomensondersteuning ligt bij de rijksoverheid. Woningcorporaties zorgen voor betaalbare huizen, maar horen niet verantwoordelijk te zijn voor inkomenspolitiek. Dat zegt Aedes in reactie op een onderzoek van het kabinet naar het huidige stelsel van toeslagen voor zorg, kinderen en wonen.

Het complexe toeslagenstelsel, dat ook leidde tot problemen met zorg- en kinderopvangtoeslagen, was de aanleiding voor het Interdepartementaal Beleidsonderzoek (IBO) Toeslagen. Het gaat ook in op de toekomst van de huurtoeslag.

Aanpassing stelsel huurtoeslag?

Aedes vindt dat de huidige huurtoeslag doorgaans goed werkt en effectief is. Betaalbaar wonen is een gedeelde verantwoordelijkheid van de overheid en corporaties. De overheid zorgt voor inkomensondersteuning voor anderhalf miljoen mensen met de laagste inkomens. Corporaties zorgen voor huizen met een betaalbare huur. Het huidige huurtoeslagstelsel vormt de basis van deze balans. Dit bleek ook uit een onderzoek van verschillende ministeries uit 2016 naar sociale huur.

Ook het IBO Toeslagen toont aan dat extra inkomensondersteuning voor veel huishoudens noodzakelijk is. Wel zijn er verbeteringen mogelijk bij de toeslagen, die de huurtoeslag makkelijker maken voor huurders en voor minder terugvorderingen zorgen. Aedes wil hier zeker over meedenken.

Overhevelen huurtoeslag

Op basis van het IBO Toeslagen stelt het kabinet echter dat een ander toeslagenstelsel noodzakelijk is en gaat in op verschillende mogelijkheden. Een van de opties is het overhevelen van de huurtoeslag naar corporaties. Aedes ziet dit niet zitten en vindt niet dat corporaties financieel verantwoordelijk moeten worden voor de huurtoeslag. De meest recente decentralisaties in de zorg – die vaak gepaard gingen met bezuinigingen - leidden tot grote problemen.

Er ontstaat hiermee een ongelijkheid tussen huurders bij corporaties en de 250.000 huurders bij particuliere verhuurders. Daarnaast komt een corporatie met een slechte financiële positie en veel huurders met de laagste inkomens snel voor een niet te maken keuze te staan: het uitkeren van de huurtoeslag of investeren in nieuwbouw of renovatie. En wanneer de economie tegenzit en veel huurders aanspraak maken op huurtoeslag, kunnen corporaties niet altijd de volledige inkomensondersteuning bieden. Zulke risico’s liggen niet voor niets bij de overheid. Aedes vindt het geen goede optie om de huurtoeslag over te hevelen naar de corporaties, want de kans is groot dat de huurder hiervan de dupe wordt.

Normhuur

Ook bij de optie om de huurtoeslag te baseren op normhuren zet Aedes vraagtekens. Huurders die in een relatief dure sociale huurwoning wonen, krijgen dan veel minder huurtoeslag. Zeker voor huurders van nieuwe woningen dreigt wonen onbetaalbaar te worden, als zij een toeslag krijgen op basis van de gemiddelde huur. Want deze woningen zijn duurder dan die gemiddelde huur. Het leidt tot minder investeringen in nieuwbouw en verduurzaming wanneer woningcorporaties dit verschil moeten betalen. Terwijl het kabinet van corporaties juist grotere investeringen in nieuwbouw en verduurzaming vraagt.