Publicaties

Onderzoek: ‘WSW-garantiestelsel levert meer voor- dan nadelen op’

Woningcorporaties besparen jaarlijks ongeveer 630 miljoen euro op hun leningen door het garantiestelsel van het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW). Tot die schatting komen onderzoekers van onderzoeksinstituut COELO en BNG Bank. Zij concluderen in het onderzoek dat het huidige stelsel van geborgde leningen de sociale woningbouw meer voordelen dan nadelen oplevert.

Overheidsgarantie nooit aangesproken
Woningcorporaties kunnen voor het bouwen, onderhouden en renoveren van sociale huurwoningen via het WSW gegarandeerde leningen afsluiten tegen een lagere rente (zogeheten borging). Volgens de onderzoekers scheelt dit de corporaties 700 miljoen euro rente per jaar. Bovendien krijgen corporaties door de borging makkelijker financiering voor hun projecten. Banken rekenen een lagere rente omdat zij er zeker van zijn dat zij bij financiële problemen van de corporatie hun geld terugkrijgen. Want als een corporatie niet aan haar betalingsverplichtingen kan voldoen, betalen andere aan het WSW deelnemende corporaties. In tweede instantie staat de overheid garant. Corporaties hebben overigens nog nooit van die overheidsgarantie gebruik hoeven maken.

Saneringsbijdrage
Tegenover de lagere rentelasten staan de kosten die corporaties maken als zij een collega-corporatie moeten redden, via de zogeheten saneringsbijdrage. Tussen 1990 en 2012 hebben corporaties 20 keer een andere corporatie moeten redden, wat hen in totaal 1,3 miljard euro kostte. Dit komt neer op zo’n 70 miljoen euro per jaar. Corporaties besparen door het garantiestelsel dus netto 630 miljoen euro per jaar. Geld dat ze kunnen gebruiken om meer te investeren in de volkshuisvesting.

Afschaffing onwenselijk
De onderzoekers stellen dat het garantiestelsel van grote waarde blijkt te zijn. Afschaffing van het stelsel is volgens hen onwenselijk en duur.

Onderzoek Aedes
Minister Blok heeft aanpassingen in het borgingsstelsel aangekondigd, waardoor de politiek meer invloed krijgt op het WSW. Ook zouden corporaties wellicht een premie gaan betalen voor de garantstelling door de overheid, hoewel daar in de praktijk nog nooit een beroep op gedaan is. Aedes buigt zich daarom ook over andere manieren voor het verkrijgen van goedkope financiering voor corporaties.